سلام اول ؛ داستان انقلاب امریکا

سلام اول ؛ داستان انقلاب امریکا

نویسنده: باربارا تاکمن
مترجم : حسن افشار
ناشر: ماهی
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 344
اندازه کتاب: وزیری گالینگور روکشدار - سال انتشار: 1398 - دوره چاپ: 2

 

مروری بر کتاب

مصور - رنگی

سلام اول داستان استقلال امریکا در سال 1776 است؛ روایتی غیر خطی از تاریخ انقلاب این کشور. باربارا تاکمن دراین کتاب بر بخش‌های نکاویده یا کمتر پژوهش‌شده در این تاریخ تمرکز می‌کند و به ورود قدرت‌های بزرگ جهان به صحنه نبردی که علیه استقلال امریکا شکل گرفته بود می‌پردازد.

او روایت خود را از یکسال پیش از شروع انقلاب آغاز می‌کند، زمانی که کشتی امریکایی آندرو دوریا با پرچم کنگره‌ی مهاجران امریکایی در ساحل جزیره‌ی اوستاتیوس که از مستعمرات هلند به شمار می‌رفت، چندگلوله توپ به نشانی سلام شلیک می‌کند و این سلام با پاسخ ساحل‌نشینان جزیره مواجه می‌شود و این آغاز به رسمیت شناخته شدن حرکت مهاجران امریکایی از سوی کشور هلند برای کسب استقلال در این سرزمین است.

سلام اول که آخرین اثر تحقیق تاریخی باربارا تاکمن به شمار می‌رود و پیش از مرگش در سال 1988 به‌ چاپ رسیده، در 12 فصل نوشته شده و یکی از کتاب‌های تاریخی مهم در زمینه‌ی استقلال امریکاست. خواننده با خواندن این کتاب جزئیات جذاب و اطلاعات کمتر گفته‌شده‌ای درباره‌ی نبردهای دریایی، چندوچون آنها، انواع کشتی‌های جنگی، نوع تسلیحات و تاکتیک‌های رزمی آن روزگار، تاریخ سیاسی، اقتصادی و فرهنگی کشورهای هلند، انگلستان و اسپانیا به‌دست می‌آورد و پی می‌برد که در زیر پوست اتحادها و جنگ‌ها چه می‌گذشته است.

برخلاف تصور اغلب ما آمریکا کشوری بدون تاریخ نیست؛ تاریخ این کشور اگرچه کوتاه، اما بسیار پر فراز و نشیب بوده و با فشردگی بسیار، به حدی که گویی سیر تغییر و تحولاتی که در دیگر کشورها در چندین سده رخ داده، در آمریکا در کمتر از یک سده واقع شده است. سرعت گذر این کشور از مرحله یک مستعمره نشین بریتانیایی در اواخر قرن هجدهم، به کشوری استقلال یافته و سپس حرکت در راستای بدل شدن به کشوری مهم و تأثیرگذار در مناسبات جهانی در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم و سپس قرار گرفتن در جایگاه یک ابرقدرت در جهان دوقطبی در اواسط قرن بیستم و نهایتاً بدل شدن به تنها ابرقدرت در جهانی یک قطبی در اواخر قرن بیستم همگی نشان از سرعت این تغییر و تحولات و اهمیت بررسی و توجه به آن هاست.

از سوی دیگر برخلاف بسیار از کشورها، هویت این کشور هویتی وابسته به تاریخ نیست، بلکه برساخته نهادهای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی زمان حال است؛ به آینده نظر دارد، نه به گذشته. با این اوصاف، پر بیراه نیست که اگر قرار است جهان امروز را بشناسیم، شناخت تاریخ آمریکا به عنوان کشوری که با اتکا به قدرت ساختار فرهنگی و هنری و نظامی خویش، اراده سیاسی خود را به دیگر کشور تحمیل کرده، ضروری ست.

مهاجران به آمریکا که ساکنان تازه آن را به عنوان یک مستعمره نشین تحت سلطه‎ی بریتانیا تشکیل می‎دادند، در نیمه دوم قرن هجدهم سر به شورش گذاشتند. شورشی که آن ها نام انقلاب بر آن نهاده بودند و در ابتدا به درگیری میان خود آن ها (استقلال طلبان و وفاداران به بریتانیا)، درگرفت سرانجام آن ها در سال ۱۷۷۸ رسماً علیه بریتانیا اعلان جنگ دادند. هلند و اسپانیا نیز طی چند سال آینده وارد جنگ علیه امپراتوری بریتانیا شدند ؛ اما بنجامین فرانکلین نتوانسته بود کشور فرانسه را به دخالت در این جنگ به نفع امریکا و علیه رقیب سنتی اش متقاعد کند، هیچ بعید نبود انقلاب امریکا که آن روزها وضعیت به سامانی نداشت شکست بخورد؛ اما این گونه نشد و انقلاب به پیروزی رسید. 

 بی شک در آن هنگام فرانسویان نمی‎دانستند که به انقلابی کمک می‎کنند که سرآغاز تشکیل قدرتی جهانی خواهد شد که چند سده بعد خود آن ها و نیز بریتانیا غیرمستقیم تابع آن خواهند بود. معاهده ی صلح پاریس نهایتاً در سوم سپتامبر ۱۷۸۳ در فرانسه به امضا رسید و ایالات متحده کشوری مستقل شناسانده شد، برخلاف کانادا که مستعمره بریتانیا باقی ماند. پنج سال بعد نیز قانون اساسی آمریکا نوشته و به مورد اجرا گذاشته شد. 

اما اولین تأثیرگذاری امریکا در جهان خارج از مرزهایش، در سال ۱۷۸۷ رخ داد که فرانسویان با الهام گرفتن از انقلاب آمریکا، انقلاب کبیر فرانسه را رقم زدند و این نقطه آغاز تأثیرگذاری روزافزون امریکا بر دیگر کشورها بود که پس از افت وخیزهایی سرانجام به تسلط این کشور در جامعه جهانی انجامید. «سلام اول» آخرین اثر تحقیقی تاریخی باربارا تاکمن به شمار می رود که یک سال پیش از مرگش، در سال ۱۹۸۸ به چاپ رسیده است (تاکمن متولد ۱۹۱۲ بود و ۷۸ سال زندگی کرد)؛کتاب حاضر شرح رخدادهایی است آمریکا در این دوران از سر گذرانده. تاکمن روایت خود را یک سال پس از شروع رسمی انقلاب آمریکا در سال ۱۷۷۶ آغاز می کند. 

عنوان زیبا و هوشمندانه کتاب اشاره به لحظه‎ای دارد که حکومت برآمده از دل انقلاب امریکا، برای نخستین بار با واکنشی حاکی از به رسمیت شناخته شدن آن روبه رو می‎شود. او این مسئله را با روایت جریان حضور کشتی آمریکایی «آندرو دوریا» با پرچم کنگره مهاجران آمریکایی، در ساحل جزیره «اوستاتیوس»، از مستعمرات هلند، آغاز می کند. کشتی آمریکایی چند گلوله توپ به نشانی سلام شلیک می کند و این سلام، با پاسخ مشابه ساحل‎نشینان این جزیره همراه می شود:

«۱۶ نوامبر ۱۷۷۶ لکه های سفیدی از دود شلیک توپ ها، آنگاه صدای غرش توپ ها، از قلعه محقر جزیره هلندی کوچک سنت اوستاتیوس در هند غربی برخاست و بر بالای دریای فیروزه فام به جولان درآمد. توپ خانه قلعه اورانژ جواب سلام کشتی آمریکایی اندرو دوریا به بندر بیگانه را می داد و کشتی با پرچم راه راه سرخ و سفید کنگره آمریکا بر فراز دکلش به لنگرگاه نزدیک می شد. سنت اوستاتیوس با صدای کوتاهش اولین مقام رسمی بود که به بزرگ ترین رویداد قرن درود می فرستاد: ظهور دولت تازه ای که مسیر تاریخ را عوض می کرد...»

به این ترتیب باربارا تاکمن به شکلی زیبا و تصویری با شلیک این توپخانه و اولین سلام (سلام اول / عنوان کتاب) به پرچم کنگره امریکا که بر فراز کشتی به اهتزاز درآمده، یکی از بهترین کتاب ها در مورد تاریخ آمریکا و انقلاب را آغاز می کند. این حرکت، شروع به رسمیت شناخته شدن انقلاب مهاجران آمریکایی از سوی کشور هلند برای کسب استقلال در این سرزمین است که در عرف بین المللی به معنای پایان احاطه بریتانیا بر امریکا، به عنوان مستعمره نشینی وابسته، از سوی هلند محسوب می‎شود.

باربارا تاکمن به عنوان تاریخ نگاری صاحب سبک، در این کتاب دایره وسیع دانسته‎های خود را پشتوانه پژوهشی غنی قرار داده که با زبانی روایی و مستند، به شکلی خواندنی و جذاب، اما به شکلی غیرخطی، خواننده را به دوران انقلاب آمریکا می‎برد و تصویری زنده از آن روزگار را پیش روی او قرار می دهد.

روایت غیرخطی و تودرتوی تاریخ در این کتاب که با شکستن زمان و مکان به سبک روایت‎های مدرن داستانی همراه است. اگرچه باعث شده خواندن کتاب نیازمند پیش زمینه هایی از تاریخ انقلاب آمریکا باشد و درواقع خواننده نیاز دارد از کلیت اتفاقات و روند آگاهی داشته باشد. اما این نه یک نقطه ضعف بلکه حسنی‎ست که «سلام اول» را از دیگر روایت‎های تاریخی مستند و برخوردار از لحن داستانی ممتاز می‎کند.

این تمهید متن نوشته شده توسط تاکمن را تا مرز اثر تاریخی هنرمندانه‎ای که از ظرافت‎های فرمی روایت برخوردار است، بالا می‎برد. از سوی دیگر باید توجه داشت که ارائه این حجم زیاد از جزئیات دقیق یک رخداد تاریخی که در لایه‎های گوناگون آن جریان دارد و درواقع قرار است خواننده را به تحلیل و دریافتی عمیق و تازه از این برهه از تاریخ امریکا رهنمون سازد، خواه ناخواه نیازمند برخورداری از پیش زمینه هایی لازم از دانستگی درباره تاریخ انقلاب امریکاست. 

پس چه باک! مخاطبی که می‎خواهد از لذت خواندن این اثر ارزنده تاریخی بهره‎مند شود، باید با کسب پیش زمینه های لازم مطالعه این اثر را شروع کند. درواقع تاکمن با کتاب خود نشان می‎دهد روایت تاریخی حتی به صورت مستند – داستانی می‎تواند اثری فکری و برخوردار از مایه‎های غنی اندیشگی باشد. بنابراین مخاطب تاکمن در این کتاب فردی است که از اطلاعات قابل قبولی درباره این انقلاب برخوردار و خواهان آن است که بخش های کمتر کاویده شده این ماجرا و جزییات گوشه‎های پنهان آن را دریابد. دانسته‎هایی که به طور مستقیم و غیرمستقیم می‎توانند دلالت بر پاره‎ای مسائل این روزگار داشته باشند.

برای نمونه نویسنده در ابتدای کتاب به این نکته اشاره می‎کند که دولت بریتانیا از سال ۱۷۷۴ میلادی تجارت سلاح و مهمات و تجهیزات را به این مستعمره‎ها منع کرده است؛ درواقع آمریکا توانایی ساخت هیچ نوع سلاحی را ندارد و از تکنولوژی های آن بی بهره است. در مقاطعی از این جنگ آن ها مجبورند انگشت شمار فشنگ‎های خود را برای زمانی نگه دارند که دشمن به چند قدمی آن ها رسیده، حتی کار به جایی می‎کشد که تنها سلاح آن ها برای حمله به دشمن قنداق تفنگ‎های‎شان می‎شود. براین اساس خواننده با این پرسش روبه رو می‎شود آیا قرار گرفتن در چنین تنگنایی و دست نیاز دراز کردن به سوی مستعمرات دیگر برای تهیه ابتدایی ترین نیازهای تسلیحاتی عاملی نبوده که در ناخودآگاه جمعی مردمان این کشور میل بدل شدن به بزرگ ترین قطب دارنده و سازنده سلاح در دنیا شکل بگیرد...

باربارا تاکمن در ژانویه‌ی 1912 در نیویورک به دنیا آمد. تحصیلات خود را در کالج ردکلیف (وابسته به دانشگاه هاروارد) در 1933 به پایان رساند و سال بعد را در زادگاه خویش و در توکیو برای «انجمن روابط اقیانوسیه» کار کرد. پدرش، موریس ورتهایم بانکدار آمریکایی، چند سالی‌ امتیاز مجله‌ی نیشن را داشت و در آن‌جا کاری به دخترِ خود واگذاشت. در سال 1937 با سِمت خبرنگار خارجی این مجله به اسپانیا رفت و مراحل اولیه‌ی جنگ داخلی اسپانیا را به چشم دید و گزارش کرد.

نوشتن نظر

لطفا برای ثبت نظر وارد حساب خود شده یا ثبت نام نمایید.

سلام اول ؛ داستان انقلاب امریکا

  • ناشر: ماهی
  • کد کتاب: 107783
  • موجودی: در انبار
  • 650,000ریال
  • 585,000ریال

برچسب ها: باربارا تاکمن, حسن افشار, جامعه شناسی امریکا, استقلال امریکا, تاریخ اجتماعی امریکا, آمریکا, انقلاب امریکا, کتاب سلام اول ؛ داستان انقلاب امریکا