كاربران محترم و فرهيخته آی كتاب با توجه به عدم برگزاری نمايشگاه بين المللي كتاب به دليل شيوع بيماری كوويد 19 و استقبال شما عزیزان كد 139902 با تخفيف شش درصد ( اضافي بر تخفيفات اعمال شده در سايت ) تا پايان تیرماه تقدیم می گردد. لطفا جهت استفاده ، کد فوق را در بخش مربوطه وارد و سپس کلید اعمال کوپن را کلیک نمایید .
تذکره المعاصرین

تذکره المعاصرین

نویسنده: محمدعلی بن ابی طالب حزین لاهیجی - معصومه سالک
ناشر: سایه - میراث مکتوب
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 429
اندازه کتاب: وزیری گالینگور - سال انتشار: 1375 - دوره چاپ: 1


مروری بر کتاب

لاهیجی از نام دارترین دانشمندان صفوى و آخرین چهره­ هاى سبک هندى و اصفهانى است. وی، به شرح حال یک صد تن از شاعران و عالمان معاصر خود پرداخته است. نثر اثر منشیانه، مصنوع و متکلف است. ذکر اطلاعات دقیق و معتبر درباره عالمان و شاعران، ضبط دقیق سال تولد و وفات آنها، وضع شغلى هر یک، کاربرد اصطلاحات دیوانى، ادارى و ادبىِ مخصوص آن دوره با اتکا بر حافظه و بدون دست رسى به اسناد مکتوب، از ویژگی هاى این تذکره است.

حزین لاهیجی در تدوین تذکره شعرای معاصر خویش، اهداف گوناگونی را در نظر دارد که در مقدمه عالمانه و ناقدانه ای که بر این کتاب نوشته ، یکایک آنها را شرح داده است، او به انتقاد از شاعران روزگار خویش که بی هیچ مایه ای بر این کار دست زده اند می پردازد و می گوید:

اینان به علت نا آگاهی از موقعیت و منزلت شعر به این پیشه از هر چیز دلیرتر و خیره ترند. او معترف است که در این دوره، هیچ شاعری را در معنای حقیقی آن، شاعر نیافته است، به همین خاطر به ذکر نام شاعرانی می پردازد که فقط شعرشان شعار قبولی را شامل باشد.

وی دست به نگارش تذکره ای می زند که تقریباْ در میان آثار همطراز خود ممتاز است. به دست دادن اطلاعات دقیق و دست اول درباره هر یک از این عالمان و شاعران، ضبط دقیق سال تولد و مرگ، اشاره به چگونگی وضعیت شغلی آنان، کاربرد اصطلاحات اداری، اجتماعی و ادبی خاص آن دوره، از جمله ویژگی های این تذکره است.

این کتاب از دو مقدمه از ناشر، یک مقدمه از مصحح و یک مقدمه از نویسنده و متن اصلى (شامل: 1. فرقه اولى، در ذکر علماى معاصر که به انشا و شعر زبان بلیغ بیان گشوده و... 2. فرقه ثانیه، در ذکر شعراى معاصر) و تعلیقات تشکیل شده است. 
در مقدمه نویسنده که زمان و مکان نگارشش مشخص نیست، چنین آمده است: «... تسوید این اوراق در اواخر سال 1165ق، در وقتى که بخت غنوده در شبستان هند تیره‌روزى است، اتفاق افتاده و چون مقصور به ذکر معاصرین است، مبدأ، تاریخ ولادت این خاکسار خواهد بود که در ماه ربیع‌الثانى 1103ق، به دارالسلطنه اصفهان واقع شده و بطون این همایون‌دفتر به اظهار شعراى ملت اثنى عشر اختصاص خواهد داشت و چون این راقم آثم را حصول ملاقات و صحبت اکثرى روى داده، اگر بر سبیل ندرت در این محفل سامى و بزم گرامى ذکر قلیلى از عزیزان به زبان قلم آید که ادراک صحبت صورت نبسته باشد، خالى از اشعار و اشارت نخواهد گذاشت...

در مقدمه خانم مصحح چنین آمده است: «... حزین اندیشمند صاحب‌نظرى است که با تألیفات بسیار در زمینه‌هاى گوناگون فلسفه، فقه، حدیث، کلام، منطق، رجال، تاریخ‌نگارى و تذکره‌نویسى همچنان گمنام باقى مانده است... تألیفات او در زمینه‌هاى فقهى، کلامى، منطقى و فلسفى بیانگر تئورى و اندیشه جدیدى نیست... هدفش از نگارش سفرنامه و تاریخ احوال خویش، ثبت حقایق تاریخى و مسائل مهم اجتماعى آن دوران است.

از میان این دو اثر به‌خوبى مى‌توان با وضعیت نابسامان و ناهنجار اواخر صفویّه آشنا شد. اعتبار کار حزین در امر تاریخ‌نگارى این است که تنها به ذکر حادثه اکتفا نمى‌کند، به عمق و چگونگى حوادث اجتماعى مى‌پردازد تا علل آنها را به دست آورد...

دو عالم را جزاى قاتل من ده خداى من
که بس باشد همین ذوق شهادت خون‌بهاى من
         چو نفى نفى اثبات است از مردن نمى‌ترسم        
  ​بقاى من چو شمع کشته باشد در فناى من

نوشتن نظر

لطفا برای ثبت نظر وارد حساب خود شده یا ثبت نام نمایید.

تذکره المعاصرین

  • 0ریال

برچسب ها: حزین لاهیجی, محمدعلی بن ابی طالب حزین لاهیجی, معصومه سالک, شعر فارسی, شاعران ایرانی, تذکره شعرا, تاریخ ادبیات ایران, کتاب تذکره المعاصرین