ایرانیان ؛ نمایشنامه

ایرانیان

نویسنده: آیسخولوس
مترجم: کامیاب خلیلی
ناشر: سروش
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 74
اندازه کتاب: رقعی لب برگشته - سال انتشار: 1356 - دوره چاپ: 1 

کمیاب - کیفیت : عالی ~ درحد نو ؛ لبه جلد کتاب رد زردی آبخوردگی دارد


 
مروری بر کتاب 
 

نمایشنامه

ایرانیان اثری شاعرانه و تخیلی در سبک نمایش‌نامه تراژدی است که توسط آیسخولوس (آشیل) در سال ۴۷۲ پ. م در آتن باستان، با پشتیبانی مالی پریکلس، دولتمرد آتن نوشته شد. این نمایشنامه نخستین اثر مهم اسخیلوس و نخستین تراژدی مهم عصر طلایی آتن و کهن‌ترین نمایشنامه تاریخ بشر است که تا امروز باقی‌مانده‌است. تراژدی ایرانیان داستان یورش خشایارشا به یونان را گزارش می‌کند.

بر اساس این نمایشنامه، شاهنشاه هخامنشی، خدایان را فرا می‌خواند تا با همکاری آنان یونان را نابود کند. آتوسا، ملکه مادر و خشایارشا مهمترین چهره‌های این نمایشنامه هستند. نویسنده با تأکید بر پیروزی ناوگان دریایی آتن در نبرد سالامیس، تأثیر بسیاری بر روحیه آتنی‌ها می‌گذارد. چندی پس از این نمایشنامه، هرودوت تاریخ خود را بر پایه جنگ‌های ایران و یونان با حمایت دولت آتن، سامان می‌دهد.

ایرانیان دومین بخش از سه‌گانه‌ای است که نخستین جایزه نمایش‌نامه‌نویسی را در رقابت‌های جشنواره شهر دیونوسیا سال ۴۷۲ پ. م. ربود که پریکلس برگزارکننده و از همسرایان افتخاری آن بود. در مسابقات نمایش‌نامه‌نویسی سه سوگ‌نامه و یک شادی‌نامه اجرا می‌شد. نخستین نمایش در این سه‌گانه فینئوس نام داشت و درباره یاسون و آزادسازی شاه فینئوس توسط آرگونوت‌های پهلوانان بود که هارپیهای هیولا به دستور زئوس او را شکنجه می‌کردند. نمایش سوم گلوکوس بود که موضوع آن شاه افسانه‌ای کورینتوس بود که اسبانش از برای خشم‌گرفتنش بر آفرودیت ایزدبانو او را فروخوردند و یا دهقانی بیوتیایی که گیاه جادویی را می‌خورد و تبدیل به ایزدی دریایی با موهبت پیامبری می‌گردد.

شوش، یکی از پایتخت‌های شاهنشاهی هخامنشی، رخدادگاه نمایش ایرانیان است که با همسرایی بزرگان شوشی می‌آغازد و بزودی شهبانوی مادر، آتوسا، به آنان می‌پیوندد تا همگی چشم‌به‌راه خبری از لشگرکشی خشایارشا به یونان بنشینند. آتوسا با نگرانی و ناخشنودی گزارش می‌دهد. گفته می‌شود این نخستین کاربرد فن میان‌پرده‌گویی در تئاتر اروپا است.
این گشایش اسخیلوس برای یک سوگ‌نامه شگفت‌آوراست؛ معمولاً هم‌سرایان به این زودی و پس از سخنرانی شخصیتی فرعی به روی صحنه نمی‌آیند. پیکی خسته با گزارشی نقشینه از نبرد سالامیس و پی‌آمد خونین آن از راه می‌رسد. او از شکست ایرانیان، نام فرماندهان کشته شده، گریختن خشایارشا و بازگشتش می‌گوید. اوج سخنرانی پیک بازگویی رجزخوانی یونانیانی است که فریاد می‌زدند: "به پیش، ای پسران یونان! رها سازید، میهن‌تان، فرزندان و همسرانتان را، خانهٔ نیاکان و پرستشگاه‌های خدایانتان را! همه را نجات دهید، وگرنه همگی از دست رفته‌است!"

آتوسا در آرامگاه داریوش، همسر از دست رفته‌اش، از کدخدایان می‌خواهد که روانش را فراخوانند: "شاید علاجی بداند، در درست کردن ویرانی‌هاً و آنان نیز چنین کردند. داریوش پس از آگاهی از شکست ایرانیان، تصمیم مغرورانه پسرش در یورش به یونان را سرزنش می‌کند. او تصمیم نابخردانه خشایارشا را در ساختن پلی بر رود هلسپونت جهت پیشروی ارتش ایران، توبیخ می‌نماید. روان داریوش پیش از رفتنش از شکست دیگری برای ایرانیان در نبرد پلاته پیشگویی می‌کند: «در دشتی پرآب است و سرسبز، آنجا که رودهای آسوپوس روانند و خاکِ پربار بیوتیا را سیراب می‌کنند، به کیفر گستاخی و سزای کوچک شمردن خدایان، مادرِ بدبختی‌ها چشم‌به‌راه آنان است....

نوشتن نظر

لطفا برای ثبت نظر وارد حساب خود شده یا ثبت نام نمایید.

ایرانیان ؛ نمایشنامه

  • ناشر: سروش
  • کد کتاب: 116547 - 111/2
  • موجودی: در انبار
  • 250,000ریال

برچسب ها: آیسخولوس, کامیاب خلیلی, نمایشنامه یونانی, نمایشنامه, تاریخ ایران باستان, ایران و یونان, کتاب ایرانیان ؛ نمایشنامه