هرتا مولر برنده جايزه نوبل ادبيات 2009 گروه: گزارشات
آكادمي نوبل در استكهلم "هرتا مولر" نويسنده رومانياييالاصل ساكن آلمان را شايسته دريافت جايزه نوبل ادبيات در سال 2009 دانست.
هرتا مولر سال 1953 در روماني چشم به جهان گشود و اكنون در آلمان زندگي مي كند.
وي در رشته زبانهاى ژرمن تحصيل كرد و پس از آن در آلمان به عنوان مترجم و معلم مشغول به كار شد. مولر نخستين اثر مكتوب خود را به زبان آلمانى در سال 1987 در برلين منتشر كرد.
مخالفت اين نويسنده با پيوستن به دستگاه امنيتي چائوشسكو سبب شد از ادامه كار معلمي باماند. مولر قبل از آنكه سال 1987 از كشورش به آلمان مهاجرت كند، بارها از طرف دستگاه امنيتي روماني تهديد به مرگ شد.
وي در زمينه ادبيات سياسي كتاب "سرزمين گوجههاي سبز" را نوشته و از جمله جوايزي كه برده ميتوان به جايزه ادبي ايمپك دوبلين و كلايست (بزرگترين جايزه ادبي آلمان) اشاره كرد.
اين براي دوازدهمينبار در تاريخ برگزاري جايزهي نوبل ادبيات است كه اين جايزه به يك نويسندهي زن تعلق ميگيرد.
آكادمي نوبل اعلام كرد: هرتا مولر با تمركز بر شعر و سادگي نثر توانسته، چشماندازي را از آنهايي كه مالكيتشان سلب شده است، به تصوير بكشد.
هرتا مولر متولد 17 اوت 1953 در شهر «نيچيدور» در خانوادهاي كشاورز است و اگرچه در روماني متولد شده، اما مقيم آلمان است. او شاعر، مقالهنويس و نويسندهاي است كه بهدليل به تصوير كشيدن شرايط سخت زندگي مردم روماني در دوران حكومت «نيكولاي چائوشسكو» در كتابهايش به شهرت رسيد.
وي در دانشگاه «تيمي شوارا» در رشتهي ادبيات روماني و آلماني تحصيل كرد و در سال 1976 بهعنوان مترجم براي يك شركت مهندسي مشغول به كار شد؛ اما سهسال بعد بهعلت خودداري از همكاري با پليس مخفي دولت كمونيستي روماني، از كار بركنار شد.
مولر كه پس از آن از طريق تدريس خصوصي زبان آلماني و معلمي در مهد كودك امرار معاش ميكرد، نخستين كتابش را در سال 1982 به زبان آلماني در روماني منتشر كرد كه مانند بيشتر كتابهاي آن دوران، با حذف بيشتر قسمتهايش به چاپ رسيد.
وي در سال 1987 همراه همسرش به آلمان سفر كرد و در سالهاي اخير، در بسياري از دانشگاههاي آلمان و جهان سخنراني كرده است. مولر كه اكنون ساكن شهر برلين است، در سال 1995 به عضويت آكادمي شعر و نويسندگي آلمان درآمد.
مولر كه دوازدهمين زن برندهي جايزهي نوبل ادبيات نام گرفت، پيشتر جوايز ادبي متعددي را مانند جايزهي فرانس كافكا در سال 1999، جايزهي ادبيات برلين در سال 2005 و جايزهي بينالمللي ايمپك دوبلين در سال 1998 كسب كرده بود.
«دوريس لسينگ» انگليسي آخرين نويسندهي زني بود كه در سال 2007 موفق به كسب نوبل ادبيات شد. «سلما لاگرلوف» سوئدي نيز نخستين زني بود كه در سال 1909 جايزهي نوبل ادبيات را كسب كرد.
ديگر نويسندگان و شاعران زن برندهي نوبل ادبيات عبارتاند از: گراتزيا دلدا (ايتاليا/1926)، زيگريد اوندست (نروژ/1928)، پرل باك (آمريكا/1938)، گابريلا ميسترال (شيلي/1945)، نلي ساچز (سوئد/1966)، نادين گورديمر (آفريقاي جنوبي/1991)، توني موريسون (آمريكا/1993)، ويسلاوا شيمبورسكا (لهستان/1996) و الفريده جلينك (اتريش/2004).
